Làng đúc đồng Phường Đúc

Ở Làng đúc đồng Phường Đúc, câu chuyện không nằm trong một tấm biển giới thiệu. Nó nằm trong đôi tay người dân, trong nghề cũ, trong tiếng búa đập và lửa lò rực đỏ đã đi qua nhiều trăm năm.

Làng nằm bên bờ sông Hương, thuộc Thành phố Huế. Từ năm một nghìn sáu trăm ba mươi sáu, những người thợ đúc đầu tiên nhóm lò tại đây và bắt đầu rót đồng vào khuôn. Họ không đúc những vật nhỏ. Từ bàn tay họ, những Bảo vật quốc gia lần lượt ra đời, Cửu vị thần công, Cửu đỉnh, và đại hồng chung chùa Thiên Mụ. Mỗi tác phẩm là một lần lửa và đồng lỏng phải gặp nhau đúng lúc, đúng nhiệt, không sai một nhịp.

Trong ký ức làng còn giữ một câu chuyện về khẩu thần công bị gãy đôi. Người ta kể rằng khi đang rót đồng, tay thợ bị gián đoạn một nhịp, đồng không liền mạch, và khẩu súng thần chia làm hai. Một sơ sót nhỏ trong lò lửa đỏ rực có thể xóa đi cả tháng chuẩn bị. Câu chuyện ấy không phải lời cảnh báo, mà là lời nhắc về độ tinh xảo mà người thợ Phường Đúc phải giữ suốt bốn trăm năm qua.

Ngày nay, đi qua làng, cả nhà vẫn nghe tiếng búa, tiếng chuông thử, mùi khói quen thuộc của xưởng đúc. Những người thợ vẫn làm việc theo cách cha ông để lại, vừa đúc vật dụng thường ngày, vừa giữ lấy kỹ thuật mà xưa kia từng tạo ra những thứ treo trong cung đình và chùa cổ.

Phường Đúc không phải điểm tham quan được dựng lên cho khách. Đây là làng sống, làng làm việc, nơi từng buổi sáng lò lửa đỏ lên từ rất sớm. Cả nhà đến đây không đến để xem hiện vật trong tủ kính, mà để nghe tiếng đồng đang được đúc ngay trước mắt.

Nếu một ngày cả nhà đi qua Làng đúc đồng Phường Đúc, hãy thử dừng lâu hơn một nhịp. Huế không chỉ nằm trong những cung điện và lăng tẩm nguy nga. Huế còn nằm ở đây, trong ngọn lửa đang rực cháy, trong bàn tay người thợ đang nắm lấy cần rót, và trong tiếng chuông đồng ngân lên lần đầu tiên sau mỗi mẻ đúc.