Chùa Nam Nhã
Cả nhà đang đứng trước Chùa Nam Nhã, còn gọi là Nam Nhã Đường hay Nam Nhã Phật Đường. Đây là di tích lịch sử cấp quốc gia, được xếp hạng theo Quyết định số một trăm năm mươi tư QĐ, ngày hai mươi lăm tháng Một năm một nghìn chín trăm chín mươi mốt.
Tên chùa ẩn ngay trong cổng. Hai cột cổng có đôi câu đối chữ Hán, trong đó hai chữ đầu mỗi vế ghép thành tên Nam Nhã. Người xưa đặt tên vào kiến trúc như một lời mời vào chùa: hướng về điều tốt, hướng về cõi thiền.
Cổng chùa hướng ra rạch Bình Thủy. Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam ghi chùa tọa lạc phía hữu ngạn đầu vàm sông Bình Thủy, bên kia là đình Bình Thủy và xóm Lưới. Ngày xưa giao thông đường thủy là chính, vì vậy nhiều cơ sở tín ngưỡng được dựng sát bờ sông để người dân đi thuyền lui tới thuận tiện.
Sau cổng là sân lát gạch tàu, khu vườn lớn ra tận bờ sông với cây tùng, trắc bá diệp và cây cổ thụ. Giữa vườn có hòn non bộ cao hơn hai mét trong bồn nước xây gạch. Không gian này tạo sự tĩnh lặng trước khi bước vào chính điện.
Chùa Nam Nhã không chỉ là nơi thờ Phật. Đây là chùa theo tông phái Minh Sư, thờ Tam giáo, nghĩa là đặt ba vị thánh nhân của ba truyền thống lớn lên cùng một điện thờ. Theo bài của Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Cần Thơ, ở khu trung tâm chánh điện có bàn thờ Tam giáo Thánh nhân với ba pho tượng đồng: Đức Thích Ca Văn Phật của Phật giáo, Đức Khổng Tử Chí Thánh của Nho giáo và Đức Lão Tử Đạo Tổ của Đạo giáo. Đó là tinh thần dung hợp Phật, Nho, Lão trong một không gian.
Bên cạnh giá trị tín ngưỡng là lịch sử yêu nước.
Người lập chùa là ông Nguyễn Giác Nguyên, bí danh Nguyễn Phương Thảo, sinh năm một nghìn tám trăm năm mươi và mất năm một nghìn chín trăm mười chín. Khoảng năm một nghìn tám trăm chín mươi, ông lập tiệm thuốc bắc Nam Nhã Đường gần cầu Rạch Miễu để làm cơ sở liên lạc chống Pháp. Năm một nghìn tám trăm chín mươi lăm, ông ra vàm sông Bình Thủy lập một ngôi chùa nhỏ ba gian. Năm một nghìn chín trăm linh năm, chùa được tái thiết quy mô hơn. Năm một nghìn chín trăm mười bảy, xây lại bằng gạch ngói như hôm nay.
Theo Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Cần Thơ, tháng Hai năm một nghìn chín trăm mười ba, sau khi từ Pháp trở về, chí sĩ Cường Để đã cùng ông Nguyễn Giác Nguyên bàn quốc sự tại đây. Thực dân Pháp phát hiện, theo dõi và đóng cửa chùa. Mười sáu năm sau, năm một nghìn chín trăm hai mươi chín, khi Đặc ủy An Nam Cộng sản Đảng Hậu Giang được thành lập tại Bình Thủy, chùa Nam Nhã trở thành cơ sở liên lạc giữa Đặc ủy Hậu Giang với Xứ ủy Nam Kỳ.
Nói cách khác, ngôi chùa nhỏ bên sông Bình Thủy này đã chứng kiến và tham gia vào nhiều thời điểm quan trọng của lịch sử kháng Pháp ở Cần Thơ và Nam Bộ.
Hôm nay, khói hương vẫn bay trong chánh điện, ba pho tượng đồng vẫn đứng yên bên nhau như thuở ấy. Ngoài vườn, cây tùng và trắc bá diệp toả bóng xuống hòn non bộ, và tiếng nước từ rạch Bình Thủy vẫn vọng vào như ngày người ta lặng lẽ chèo thuyền đến đây để mưu tính chuyện non sông.