Đảo Cát Dứa
Cả nhà đang đứng trên tàu, núi đá vôi xanh ngắt hiện ra hai bên, mặt nước vịnh Lan Hạ trong veo. Và tàu đang cập vào một bãi cát nhỏ nơi có thứ mà ít bãi biển Việt Nam nào có: một đàn khỉ đang chạy ra bãi tắm để chờ chúng ta.
Chào mừng cả nhà đến Đảo Cát Dứa, hay còn gọi là Đảo Khỉ, hay Monkey Island, một trong những điểm dừng đặc biệt nhất trong tour vịnh Lan Hạ.
Đảo cách thị trấn Cát Bà chỉ khoảng hai cây số về phía đông, đi tàu mất mười đến mười lăm phút. Từ ngày mùng một tháng bảy năm hai nghìn không trăm hai mươi lăm, sau cải cách hành chính, đảo thuộc Đặc khu Cát Hải của Thành phố Hải Phòng, một đơn vị hành chính đặc biệt gồm toàn bộ quần đảo Cát Bà.
Tên "Cát Dứa" xuất phát từ cây dứa dại, loài cây họ Pandanus, không phải dứa ăn quả, mọc nhiều trên đảo. "Cát" là bãi cát, "Dứa" là cây dứa dại. Còn "Đảo Khỉ" và "Monkey Island" là tên du lịch gắn với quần thể khỉ vàng sống tự do trên đảo.
Đảo có hai bãi. Cát Dứa một ở phía bắc thường có nhiều khỉ ra bãi tắm hơn. Cát Dứa hai ở phía nam có Monkey Island Resort, khu nghỉ dưỡng hai mươi chín phòng kiểu bungalow tre, mây, lá. Hai bãi cách nhau khoảng năm đến mười phút đi bộ qua đường mòn nhỏ ven núi đá.
Những con khỉ cả nhà sắp gặp là khỉ vàng, tên khoa học Macaca mulatta. Chúng đã quen với người qua nhiều năm du lịch, nhưng vẫn là động vật hoang dã sống tự do. Không phải thú nuôi, không phải sở thú.
Cả nhà đừng nhầm với vọoc Cát Bà. Vọoc Cát Bà là loài linh trưởng đặc hữu chỉ có duy nhất tại quần đảo này, hiện còn khoảng chín mươi hai cá thể, cực kỳ nguy cấp và được bảo vệ nghiêm ngặt. Chúng sống ẩn sâu trên các vách đá vôi trong Vườn Quốc gia Cát Bà, không bao giờ xuống bãi tắm. Khỉ vàng ở Cát Dứa thì phổ biến hơn, không nguy cấp, và sống ngay bên bãi cát nơi du khách đặt chân.
Cát Dứa nằm trong vùng Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới UNESCO Cát Bà, được công nhận ngày hai tháng mười hai năm hai nghìn không trăm lẻ bốn. Cùng với toàn bộ quần đảo Cát Bà, đây là một trong những vùng sinh quyển được bảo vệ quý giá nhất Việt Nam.
Ngoài ngắm khỉ, cả nhà có thể tắm biển, kayak và snorkel quanh đảo. Nước trong và sóng êm nhất vào mùa khô, từ tháng tư đến tháng mười. Nếu muốn ở lại qua đêm, Monkey Island Resort tại bãi Cát Dứa hai là lựa chọn tốt, không khí yên tĩnh và nhìn ra biển trống rỗng bao la.
Đảo Cát Dứa không hoành tráng như Cát Bà chính, không nổi tiếng như các đảo lớn trong vịnh. Nhưng nơi đây có nét riêng không thể tìm thấy ở nơi khác: bãi cát nhỏ, núi đá vôi xanh ngắt, nước trong vắt đến tận đáy, và một đàn khỉ vàng tự do đang ngồi trên những tảng đá ven bờ, nhìn xuống mặt biển như thể chúng là chủ nhân thực sự của hòn đảo này.