Nguyễn Viết Xuân
Cả nhà hãy tưởng tượng một buổi sáng trên bầu trời Quảng Bình. Nắng vừa lên thì từ xa đã nghe tiếng động cơ máy bay gầm rú, mỗi lúc một gần, mỗi lúc một to. Dưới mặt đất, những khẩu pháo cao xạ ngẩng nòng lên trời, sẵn sàng đáp lời. Đó là những ngày đất nước còn trong khói lửa, khi từng tấc trời quê hương đều phải được giữ bằng lòng dũng cảm.
Người chiến sĩ đứng giữa trận địa hôm ấy tên là Nguyễn Viết Xuân. Ông sinh ngày hai mươi tháng một năm một nghìn chín trăm ba mươi ba, tại xã Ngũ Kiên, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc. Ông lớn lên từ làng quê đồng bằng, rồi lên đường nhập ngũ khi còn rất trẻ, mang theo ước mong giản dị là giữ gìn bầu trời và xóm làng bình yên.
Qua nhiều năm rèn luyện, ông trở thành chính trị viên một đại đội pháo cao xạ, thuộc Tiểu đoàn mười bốn pháo cao xạ. Công việc của ông là chăm lo cho anh em, động viên đồng đội, và cùng họ canh giữ vùng trời. Pháo thủ phải bình tĩnh, phải gan dạ, vì khi máy bay lao xuống, chỉ một khoảnh khắc run tay cũng có thể mất tất cả.
Rồi cái ngày ấy đến. Ngày mười tám tháng mười một năm một nghìn chín trăm sáu mươi bốn, máy bay Mỹ ào ạt tấn công trận địa pháo nơi ông và đồng đội đang chốt giữ ở vùng đất Quảng Bình. Bầu trời như vỡ ra vì tiếng gầm rú. Bom đạn dội xuống, khói bụi mịt mù, đất đá tung lên quanh từng khẩu pháo.
Trong khoảnh khắc dữ dội đó, Nguyễn Viết Xuân bị thương nặng. Nhưng ông không chịu rời vị trí chiến đấu. Ông vẫn đứng đó, bên khẩu pháo, giữa tiếng nổ vang trời, không lùi một bước.
Và rồi, bằng tất cả sức lực còn lại, ông cất cao giọng hô một câu lệnh vang vọng cả trận địa. Ông hô lớn: Nhằm thẳng quân thù mà bắn! Giọng ông như xuyên qua khói lửa, truyền thẳng vào trái tim mỗi người lính. Câu hô ấy không chỉ là một mệnh lệnh. Đó là cả một niềm tin, một ý chí, một lời thề giữ trời.
Nghe tiếng ông, cả đội như được tiếp thêm dũng khí. Những bàn tay đang căng thẳng trở nên vững vàng hơn. Những đôi mắt đang hoa lên vì khói lửa lại nhìn thẳng lên bầu trời. Anh em pháo thủ siết chặt tay vào khẩu pháo, ngắm thật thẳng, và bắn.
Nhờ tinh thần ấy, đơn vị của ông đã đánh trả quyết liệt và bắn rơi máy bay địch. Chính giọng hô của người chính trị viên đã giữ cho cả trận địa không hề nao núng, giúp đồng đội đứng vững đến phút cuối cùng.
Nhưng người anh hùng ấy đã hy sinh ngay trong ngày hôm đó, ngày mười tám tháng mười một năm một nghìn chín trăm sáu mươi bốn, trên mảnh đất Quảng Bình. Ông ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại cho đồng đội và cho cả nước một câu nói sống mãi.
Hơn hai năm sau, ngày một tháng một năm một nghìn chín trăm sáu mươi bảy, Nhà nước truy tặng ông danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Câu hô của ông trở thành khẩu hiệu thi đua của bao đơn vị, được nhắc đến trên khắp các chiến trường, trở thành biểu tượng của lòng quả cảm.
Cả nhà ạ, đến hôm nay, câu nói Nhằm thẳng quân thù mà bắn vẫn được khắc trang trọng, được kể lại cho từng thế hệ chiến sĩ và học trò. Mỗi lần đọc lên, người ta lại như nghe thấy giọng của một người lính trẻ giữa khói lửa Quảng Bình, đứng thẳng bên khẩu pháo, không bao giờ chịu lùi bước. Đó là hình ảnh còn mãi với thời gian, nhắc nhở chúng ta rằng bầu trời bình yên hôm nay được giữ gìn bằng những trái tim can trường như thế.