Tòa Giám mục Kon Tum
Cách Nhà thờ gỗ Kon Tum vài phút đi bộ, cũng nằm trong khu trung tâm Kon Tum cũ, có một công trình ít người để ý nhưng rất đáng dừng lại: Tòa Giám mục Kon Tum, hay tên đầy đủ theo hồ sơ di tích là Chủng viện Thừa sai Kon Tum.
Tên này nói lên nhiều điều. Đây không chỉ là trụ sở hành chính giáo phận. Đây là nơi từ cuối thế kỷ mười chín, các thừa sai đến học tiếng bản địa, hiểu văn hóa Tây Nguyên và chuẩn bị cho công việc truyền giáo trong vùng núi. Chính từ đây, câu chuyện Công giáo ở Tây Nguyên mở rộng ra.
Công trình được xây dựng trong giai đoạn một nghìn chín trăm ba mươi lăm đến một nghìn chín trăm ba mươi tám, gắn với Đức Cha Martial Jannin Phước, vị Giám mục tiên khởi của Giáo phận Kon Tum. Theo nguồn danh mục di tích của tỉnh Kon Tum cũ, tòa nhà dài khoảng một trăm mét, gồm ba tầng. Tầng trệt xây bằng gạch và bê tông. Hai tầng trên là hệ khung gỗ, mái ngói. Bao quanh là khuôn viên rộng, nhiều cây cối và hai hàng cây sứ ở lối vào.
Khi cả nhà bước qua lối vào, điều đầu tiên cảm nhận được là không khí yên tĩnh. Hai hàng cây sứ rợp bóng, mùi hoa nhẹ trong không khí buổi sáng. Đây là kiểu không gian mà nhiều điểm du lịch đông đúc không có được.
Nhìn vào mặt chính công trình, các bạn thấy sự kết hợp giữa phong cách phương Tây và cảm hứng bản địa Tây Nguyên. Không phải theo cách phô trương mà theo cách hài hòa, tự nhiên. Tầng trệt có vẻ nặng, kiên cố; hai tầng trên nhẹ hơn với gỗ và ngói. Tổng thể mang lại cảm giác vừa trang nghiêm vừa gần gũi với không gian phố núi.
Điểm đáng nói nhất của Tòa Giám mục là phòng truyền thống. Đây là nơi nguồn danh mục di tích mô tả như một bảo tàng nhỏ, trưng bày lịch sử truyền giáo đến Kon Tum và Tây Nguyên từ thế kỷ mười chín, đồng thời trưng bày hiện vật văn hóa và đời sống của các dân tộc bản địa.
Các nhóm hiện vật được liệt kê gồm: bộ chiêng, ché, trống, đàn, đồ thờ cúng, đồ gốm, dụng cụ đi nương rẫy, săn bắt, hái lượm và tượng gỗ dân gian. Đây là bộ sưu tập hiện vật của đời sống Tây Nguyên, được thu thập và lưu giữ trong khuôn viên tôn giáo từ hàng chục năm trước.
Địa chỉ của Tòa Giám mục là số một trăm bốn mươi sáu đường Trần Hưng Đạo, nằm trong trung tâm vùng Kon Tum cũ của Tây Nguyên.
Tòa Giám mục Kon Tum nằm chỉ cách Nhà thờ gỗ vài phút đi bộ. Hai công trình cùng kể câu chuyện về sự giao thoa văn hóa ở Tây Nguyên. Nhưng nếu Nhà thờ gỗ tràn ngập ánh sáng và tiếng chuông, thì Tòa Giám mục lại mang một giọng trầm hơn. Đứng trong khuôn viên buổi sáng, dưới hai hàng sứ trắng tỏa hương, nhìn lên mái ngói cũ và những ô cửa gỗ im lặng, cả nhà sẽ cảm nhận được trọng lượng của gần một thế kỷ lịch sử vẫn đang hiện diện ở đây.