Chó và cái bóng

Bụi đất bay mù sau từng bước chân rảo gấp trên con đường làng buổi trưa, một chú chó đang chạy thật nhanh, đuôi vểnh cao, hai hàm răng ngậm chặt một khúc xương to. Chú không dừng lại, không ngoái nhìn, chỉ cắm cúi rảo bước, lòng chỉ nghĩ đến khoảnh sân quen thuộc đang đợi chú ở cuối con đường.

Sáng hôm ấy, ngoài khu chợ đầu làng, người bán thịt bận rộn giữa những phản thịt bày la liệt đã ném cho chú khúc xương này. Khúc xương còn dính chút thịt nạc, trắng ngần và chắc nịch, nặng trĩu trong hàm. Chú chó mừng rỡ đớp lấy ngay lập tức, rồi chẳng buồn nán lại thêm một phút nào giữa chốn đông người, vội vã tha nó rời khỏi chợ, đi thẳng một mạch về nhà.

Đây là một ngụ ngôn xưa của người Hy Lạp, ngắn gọn như chính đoạn đường chú chó sắp phải đi qua, vậy mà đã theo chân không biết bao nhiêu thế hệ trẻ nhỏ, kể đi kể lại cho tới tận hôm nay, cả nhà ạ.

Con đường làng vắng người giữa buổi trưa nắng gắt, chỉ có tiếng ve kêu ra rả trên những vòm cây ven đường. Thỉnh thoảng một chú chó khác từ trong sân nhà nào đó ngóc đầu lên, đánh hơi thấy mùi thịt thơm lừng thoảng qua, rồi lại cụp tai xuống nằm im, chẳng dám đuổi theo tranh phần. Chú chó của chúng ta chẳng để ý đến ai xung quanh. Bụng đói cồn cào càng khiến bước chân thêm rảo, đầu óc chỉ nghĩ đến lúc được nằm dưới bóng cây quen thuộc trong sân nhà, ung dung gặm khúc xương cho thỏa thích một mình.

Đi được một quãng, con đường đất dẫn tới một dòng suối nhỏ chảy ngang qua, nước trong veo, phẳng lặng như một tấm gương lớn nằm giữa hai bờ cỏ xanh mướt. Bắc ngang dòng suối là một cây cầu gỗ hẹp, đây là lối duy nhất để về nhà, không còn đường nào khác.

Chú chó bước lên cầu, những tấm ván gỗ kêu cót két dưới bốn chân. Đi được nửa chừng, chú tình cờ cúi đầu nhìn xuống dòng nước bên dưới, và một hình ảnh hiện ra ngay trước mắt, rõ đến mức khiến chú khựng hẳn lại.

Ngay dưới mặt nước phẳng lặng, một chú chó khác, giống hệt chú như tạc, cũng đang ngậm một khúc xương trong miệng, đứng nhìn thẳng lên chú từ đáy suối.

Chú chó nhà ta đứng sững trên cầu, hai mắt mở to nhìn chằm chằm xuống nước. Có một thoáng chú hơi khựng lại, tự hỏi vì sao giữa một dòng suối vắng vẻ thế này lại có thể có một chú chó khác giống mình đến vậy. Nhưng ý nghĩ ấy chỉ thoáng qua rất nhanh, rồi tan biến ngay khi chú nhìn kỹ hơn vào khúc xương trong miệng con chó dưới nước. Trông nó to hơn hẳn khúc xương của chú, béo múp, ngon lành hơn nhiều.

Giá mà có được cả hai khúc xương ấy thì tốt biết mấy, chú chó nhà ta nghĩ bụng, mắt vẫn không rời khỏi cái bóng dưới nước. Ý nghĩ ấy mỗi lúc một lớn thêm trong đầu, lấn át hẳn khoảnh khắc chú vừa khựng lại lúc nãy. Chú chó không để mình dừng lại thêm một giây nào nữa.

Chú gầm gừ một tiếng thật to, nhả phăng khúc xương đang ngậm ra khỏi miệng, rồi chồm hẳn người về phía trước, định táp lấy khúc xương của con chó dưới nước.

Ngay khoảnh khắc ấy, khúc xương thật của chú vừa rời khỏi hàm răng đã rơi tòm xuống dòng nước, còn cả thân mình chú cũng mất đà, lao thẳng theo xuống suối.

Nước lạnh buốt trùm ngập lấy chú chó ngay lập tức. Chú chới với giữa dòng, bốn chân đạp loạn xạ, cố ngoi đầu lên khỏi mặt nước để thở. Dòng suối tuy không sâu nhưng nước chảy đủ mạnh để cuốn chú trôi theo một quãng, chú phải vùng vẫy hết sức, bơi thật lực ngược dòng mới vào được tới bờ.

Chú chó lóp ngóp bò lên bãi cỏ, người ướt sũng từ đầu đến chân, bộ lông dính bết vào nhau, run lên vì lạnh. Chú đứng đó thở dốc một hồi lâu, rồi ngoái nhìn lại phía dòng suối, tìm con chó và khúc xương to kia. Nhưng mặt nước giờ chỉ còn gợn sóng lăn tăn dần lặng lại, chẳng còn hình bóng nào khác ngoài chính chú, ướt nhẹp và tay không đứng bên bờ.

Khúc xương của chú, khúc xương thật, khúc mà người bán thịt đã ném cho chú từ sáng sớm, giờ đã trôi đi đâu mất giữa dòng nước, chẳng còn thấy tăm hơi.

Chú chó ngồi bệt xuống bờ cỏ, cả nhà ạ, nhìn dòng suối cứ thế lặng lẽ trôi đi, mang theo luôn phần thưởng mà chú đã có được từ sớm nay. Bụng chú vẫn đói cồn cào như lúc mới rời chợ, chỉ khác là giờ đây chẳng còn gì để mà chờ đợi nữa.

Chú cúi đầu nhìn xuống mặt nước một lần cuối. Không còn con chó nào khác đứng đó cả. Chỉ còn một cái bóng ướt nhẹp, buồn thiu, với hai hàm răng trống không, lặng lẽ nhìn chú từ dưới đáy suối. Rồi từng gợn sóng nhỏ cũng lặng dần, mặt nước phẳng lại như chưa từng có chuyện gì vừa xảy ra.