Chùa Hang
Có những nơi mà cảnh quan nằm ngay trong lòng núi. Chùa Hang, hay còn gọi là Hải Sơn Tự, là một trong số đó. Chùa không xây trên đồi, không nằm bên bờ biển, mà tọa lạc bên trong một hang đá vôi ở chân núi An Hải Sơn, nhìn ra phía biển nơi có Hòn Phụ Tử đứng.
Trang Chùa Hải Sơn ghi chùa hình thành từ thế kỷ mười tám. Đến đầu thế kỷ hai mươi, Hòa thượng Thích Trí Thiền khai sơn, trùng tu và đặt tên Hải Sơn Tự. Tên này gợi hình ảnh một ngôi chùa trên núi sát biển: Hải là biển, Sơn là núi.
Điều khác biệt của Chùa Hang nằm ở trải nghiệm không gian. Khi bước vào, cả nhà sẽ cảm nhận rõ sự chuyển đổi: từ nắng, gió và biển bên ngoài, sang không gian hang đá tĩnh lặng, mát mẻ và mờ ánh sáng bên trong. Chánh điện thờ Phật nằm trong lòng hang, và nguồn du lịch Việt Nam mô tả hang có hai cửa, cửa sau nhìn thông ra biển. Trải nghiệm đi từ trong hang ra nhìn về phía Hòn Phụ Tử là điểm đặc biệt mà ít nơi nào có được.
Câu chuyện lớn nhất ở đây không chỉ là chùa mà là cụm cảnh quan xung quanh. Chùa Hang nằm trong Di tích thắng cảnh quốc gia Hòn Chông cùng với Hòn Phụ Tử và Bãi Dương. Phí tham quan cụm này là hai mươi nghìn đồng một lượt theo Nghị quyết ba mươi tám năm hai nghìn không trăm hai mươi hai của Hội đồng nhân dân tỉnh Kiên Giang.
Khi đứng từ khu Chùa Hang nhìn ra biển, cả nhà đang nhìn về phía một cảnh quan đã thay đổi mãi mãi. Hòn Phụ gãy đổ ngày chín tháng tám năm hai nghìn lẻ sáu. Báo chí xác nhận nguyên nhân là sóng biển, gió bão và phong hóa đá vôi qua nhiều thế kỷ. Hòn Con vẫn còn đó, đứng một mình giữa biển, như đứa con nhỏ đang chờ.
Khu du lịch mở cửa trở lại từ tháng hai năm hai nghìn không trăm hai mươi hai sau thời gian chỉnh trang hạ tầng. Đường kết nối, bờ kè và bến tàu được nâng cấp, nhưng thứ không thay đổi là cảm giác bước từ nắng chói ngoài biển vào trong lòng núi lạnh và tối, rồi nhìn xuyên qua cửa hang thấy biển sáng lung linh ở phía kia. Ở những nơi như thế này, núi và biển không chỉ là cảnh vật, chúng là không gian cho tâm trí lắng xuống.