Khu Dự trữ Sinh quyển Rừng ngập mặn Cần Giờ
Có một câu chuyện phục hồi mà ngay cả các chuyên gia môi trường thế giới cũng gọi là kỳ tích.
Trong chiến tranh chống Mỹ, từ năm một nghìn chín trăm sáu mươi tư đến năm một nghìn chín trăm bảy mươi hai, vùng Cần Giờ là căn cứ của Đoàn Đặc công Rừng Sác, đơn vị kháng chiến hoạt động trong rừng ngập mặn. Để phá căn cứ, quân đội Mỹ rải hơn một triệu gallon chất diệt cỏ và chất độc da cam xuống đây suốt tám năm. Hơn tám mươi phần trăm rừng ngập mặn Cần Giờ bị tiêu diệt. Những cây đước, cây mắm cổ thụ chết hàng loạt. Hệ sinh thái sụp đổ. Cần Giờ trở thành vùng đất chết.
Năm một nghìn chín trăm bảy mươi tám, Cần Giờ được chuyển từ tỉnh Đồng Nai về Thành phố Hồ Chí Minh quản lý. Một năm sau, thành phố phát động chiến dịch phục hồi rừng. Đây được coi là dự án phục hồi rừng ngập mặn quy mô lớn nhất thế giới thời đó. Hàng triệu cây đước giống được trồng xuống.
Gần năm mươi năm sau, kết quả là gì? Hơn ba mươi mốt nghìn héc ta rừng ngập mặn đã được phục hồi. Tổ chức Hệ sinh thái Rừng ngập mặn Quốc tế đánh giá đây là "một trong những rừng ngập mặn được phục hồi rộng và đẹp nhất thế giới".
Ngày hai mươi mốt tháng một năm hai nghìn, UNESCO công nhận Khu Dự trữ Sinh quyển Rừng ngập mặn Cần Giờ là Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới đầu tiên của Việt Nam, trong chương trình Con người và Sinh quyển.
Khu vực rộng bảy mươi nghìn bốn trăm bốn mươi lăm phẩy ba mươi tư héc ta, gần bằng một phần ba diện tích Thành phố Hồ Chí Minh, nằm về phía đông nam, cách trung tâm khoảng năm mươi cây số. Cả nhà qua Phà Bình Khánh, vượt sông Soài Rạp, rồi cảnh quan thay đổi hoàn toàn. Không còn đô thị nữa. Chỉ còn rừng, kênh rạch, và bầu trời rộng.
Cây chính của rừng ngập mặn Cần Giờ là cây đước. Đước có một đặc điểm độc đáo: nó sống được trong nước mặn. Hệ rễ lọc muối, rễ chống trên không như những cái cọc giúp cây đứng vững trên bùn lầy. Và quả đước nảy mầm ngay trên cây mẹ trước khi rơi xuống, để khi rơi đến đất bùn là bám rễ ngay lập tức. Hầu hết cây đước cả nhà thấy hôm nay được trồng trong thập niên tám mươi và chín mươi, tức ba mươi đến bốn mươi lăm năm tuổi.
Điểm tham quan nổi bật nhất với gia đình có trẻ nhỏ là Đảo Khỉ, xã Long Hoà. Ở đây có khoảng một nghìn con khỉ đuôi dài sống tự nhiên, không nuôi nhốt. Khỉ rất tinh nghịch, chạy khắp nơi, leo trèo ồn ào, thỉnh thoảng giật đồ của khách như thể đó là trò chơi của chúng. Thấy một nghìn con khỉ tự do như vậy giữa rừng ngập mặn, cả nhà sẽ không quên được.
Khu sinh thái Vàm Sát trong vùng lõi được Tổ chức Du lịch Thế giới UNWTO công nhận năm hai nghìn không trăm lẻ ba là một trong hai khu du lịch sinh thái bền vững nhất thế giới. Có thể đi thuyền hoặc kayak qua các kênh rạch trong rừng, ngắm sân chim, lên tháp quan sát.
Mỗi năm vào ngày mười sáu và mười bảy tháng Tám âm lịch, Lễ hội Nghinh Ông diễn ra tại Lăng Ông Thuỷ Tướng Cần Giờ. Đây là lễ hội thờ cá voi của ngư dân, một trong những lễ hội biển lớn nhất Nam Bộ.
Đặc sản Cần Giờ đã chờ sẵn: cua biển thịt chắc, tôm sú tươi roi rói, sò huyết, mực, cá vừa lên từ biển.
Cần Giờ còn là lá phổi xanh của Thành phố Hồ Chí Minh. Rừng ngập mặn hấp thụ khí carbon, chắn sóng, chống xói lở bờ biển, bảo vệ cả đô thị khổng lồ phía trong khỏi những cơn bão từ biển. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, vai trò đó ngày càng lớn hơn.
Chỉ mấy chục năm trước, nơi này là vùng đất chết. Bây giờ nó đứng trước thế giới như một kỳ tích. Cả nhà ra đây không chỉ để ngắm rừng và ăn hải sản ngon. Cả nhà đang đứng giữa bằng chứng sống của điều mà người ta hay nói nhưng hiếm khi thực sự thấy: thiên nhiên có thể hồi sinh, nếu ta để cho nó thở.