Trần Can
Cả nhà ơi, hãy tưởng tượng một buổi sáng sớm trên một ngọn đồi ở vùng núi tây bắc. Khói súng đang tan dần. Sương mai còn vương trên cỏ. Và trên đỉnh đồi vừa chiếm được, một lá cờ đỏ từ từ được dựng lên, bay phần phật trong gió lạnh. Dưới thung lũng, hàng nghìn người lính ngẩng đầu nhìn lên. Họ thấy lá cờ ấy. Và trong lòng họ vang lên một niềm tin, rằng chúng ta đang thắng.
Người cắm lá cờ đầu tiên ấy tên là Trần Can.
Cả nhà à, Trần Can sinh năm một nghìn chín trăm ba mươi mốt, ở xã Sơn Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Quê ông là vùng quê lúa, nắng gió, người dân hiền lành mà gan góc. Từ khi còn nhỏ, cậu bé Trần Can đã ao ước được cầm súng đi giải phóng quê hương. Cậu xin đi bộ đội nhiều lần, và đến tháng năm năm một nghìn chín trăm năm mươi mốt, cậu mới được toại nguyện. Ông được biên chế vào Trung đoàn Hai trăm linh chín, Đại đoàn Ba trăm mười hai, một trong những đơn vị chủ lực của quân đội ta.
Rồi mùa xuân năm một nghìn chín trăm năm mươi bốn đến. Cả dân tộc dồn sức cho một trận đánh lớn, trận Điện Biên Phủ. Ở đó, quân Pháp xây dựng một tập đoàn cứ điểm rất mạnh, với nhiều ngọn đồi được bao bọc bằng hàng rào dây thép và hầm hào. Cánh cửa đầu tiên mà quân ta phải mở chính là cứ điểm Him Lam.
Ngày mười ba tháng ba năm một nghìn chín trăm năm mươi bốn, tiếng súng mở màn chiến dịch vang lên. Đó cũng là đêm đầu tiên của Điện Biên Phủ. Trần Can nhận nhiệm vụ chỉ huy một mũi thọc sâu, đánh thẳng vào tim cứ điểm. Đơn vị của ông nhanh chóng chiếm được lô cốt đầu cầu, rồi tiến vào sở chỉ huy địch. Ông cùng đồng đội làm chủ trận địa và bắt sống hai mươi lăm tên địch, thu được nhiều vũ khí.
Và rồi khoảnh khắc thiêng liêng đến. Trên trung tâm cứ điểm Him Lam vừa chiếm được, Trần Can dựng cao lá cờ Quyết chiến Quyết thắng. Đó là lá cờ đầu tiên mà quân ta cắm trên một cứ điểm của địch tại mặt trận Điện Biên Phủ.
Cả nhà thử hình dung mà xem. Đêm ấy chuyển sang sáng, sương tan, và lá cờ đỏ tươi hiện lên trên đỉnh đồi. Từ khắp thung lũng, từ những chiến hào còn lấm bùn, đồng đội của ông ngẩng lên và nhìn thấy nó. Một lá cờ nhỏ thôi, nhưng nó nói với tất cả mọi người một điều rất lớn. Cứ điểm mạnh nhất nơi cửa ngõ đã bị bẻ gãy. Chúng ta làm được. Và chúng ta sẽ thắng.
Sau Him Lam, chiến dịch còn dài và gian khổ. Trần Can không nghỉ. Ông cùng đơn vị tiếp tục chiến đấu qua hết trận này đến trận khác, ngày này qua ngày khác. Đến những ngày cuối cùng, tại khu vực đồi Năm trăm linh bảy, dù đã bị thương, ông vẫn ở lại chỉ huy bộ đội đánh lui nhiều đợt phản kích của địch. Khi cán bộ chỉ huy bị thương, ông thay thế, giữ vững trận địa suốt đêm.
Cả nhà ạ, có một điều khiến câu chuyện này thật khó quên. Trần Can đã chiến đấu từ đêm mở màn cho đến buổi sáng cuối cùng. Sáng ngày bảy tháng năm năm một nghìn chín trăm năm mươi bốn, ngay đúng ngày chiến dịch Điện Biên Phủ toàn thắng, ông đã ngã xuống gần đồi Năm trăm linh bảy. Ông ra đi vào chính buổi sáng của chiến thắng mà ông đã góp công gìn giữ, một chiến thắng ông gần như được chứng kiến trọn vẹn.
Hai năm sau, ngày bảy tháng năm năm một nghìn chín trăm năm mươi sáu, Trần Can được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Quê lúa Yên Thành mãi tự hào về người con của mình.
Cả nhà ơi, lá cờ mà Trần Can cắm trên đồi Him Lam buổi sáng đầu tiên ấy, về sau đã tung bay trên một đất nước được tự do. Và mỗi khi nhìn lá cờ đỏ bay trong gió, ta có thể nhớ đến một chàng trai xứ Nghệ, người đã giương ngọn cờ đầu tiên để cả thung lũng tin rằng ngày chiến thắng đang đến rất gần.